Najważniejsze zasady, które sprawdzam przed zabraniem ryby
- Pomiar wykonuje się od początku zamkniętego pyska do końca najdłuższego promienia płetwy ogonowej.
- Szczupak musi mieć co najmniej 45 cm, a sandacz 45 cm w wodach śródlądowych.
- Okres ochronny może obowiązywać nawet wtedy, gdy ryba osiągnęła wymagany rozmiar.
- Zezwolenie na konkretne łowisko może wprowadzać dodatkowe minima, maksima, limity i zakazy zabierania.
- Na Bałtyku obowiązuje odrębna tabela wymiarów dla rybołówstwa rekreacyjnego.
Jak prawidłowo zmierzyć złowioną rybę
W przepisach dla wód śródlądowych długość ryby mierzy się od początku zamkniętego pyska do końca najdłuższego promienia płetwy ogonowej. Oznacza to, że nie mierzę samego tułowia ani odcinka do nasady ogona.
Najpewniejsza jest mata z ogranicznikiem przy zerze. Układam na niej rybę w naturalnej pozycji, delikatnie domykam pysk i przykładam ogon do podziałki. Nie wyginam ryby i nie rozciągam jej na siłę, bo taki pomiar może dać wynik korzystniejszy dla wędkarza, ale trudny do obrony podczas kontroli.
- Zmocz matę lub przymiar, aby nie uszkodzić śluzu ryby.
- Ułóż rybę bokiem, z pyskiem zamkniętym i głową przy zerze.
- Odczytaj długość do najdalszego końca płetwy ogonowej.
- Jeśli wynik wypada dokładnie na granicy, przyjmij bezpieczniejszą interpretację i sprawdź regulamin łowiska.
- Rybę niewymiarową wypuść możliwie szybko, bez trzymania jej na słońcu lub suchej ziemi.
W praktyce różnica między 44 a 45 cm potrafi wynikać z krzywo ułożonej głowy albo z pomiaru na miękkiej, zwiniętej miarce. Dlatego przy rybie znajdującej się dokładnie na granicy zawsze liczę się z tym, że precyzja pomiaru ma znaczenie prawne.
Minimalne wymiary ochronne w wodach śródlądowych
Poniższa tabela wynika z rozporządzenia dotyczącego szczegółowych warunków ochrony i połowu ryb w powierzchniowych wodach śródlądowych. Podane wartości są ogólnopolskimi minimami ustawowymi, ale nie zastępują zezwolenia wydanego przez gospodarza konkretnej wody.
| Gatunek | Minimalny wymiar |
|---|---|
| Boleń | 40 cm |
| Brzana | 40 cm |
| Certa | 30 cm |
| Głowacica | 70 cm |
| Jaź | 25 cm |
| Jelec | 15 cm |
| Kleń | 25 cm |
| Lin | 25 cm |
| Lipień | 30 cm |
| Łosoś | 35 cm |
| Miętus | 25 cm, a w określonym odcinku Odry 30 cm |
| Pstrąg potokowy | 25 cm na wskazanych odcinkach Wisły, Sanu i Odry, 30 cm w pozostałych wodach |
| Rozpiór | 25 cm |
| Sandacz | 45 cm |
| Sieja | 35 cm |
| Sielawa | 18 cm |
| Sum | 70 cm |
| Szczupak | 45 cm |
| Świnka | 25 cm |
| Troć | 35 cm |
| Troć jeziorowa | 50 cm |
| Węgorz | 50 cm |
| Wzdręga | 15 cm |
Brak wartości w tabeli nie oznacza pełnej swobody
Karp, okoń, płoć czy amur nie mają w tym wykazie ogólnopolskiego minimum dla każdego rodzaju wód. To jednak nie znaczy, że można je wszędzie zabierać bez sprawdzania zasad. Regulamin łowiska lub zezwolenie często określa dla tych gatunków własne wymiary, limity, a czasem także górną granicę.
Osobno traktuje się raki. Ich długość mierzy się od wierzchołka rostrum do końca telsona, czyli od przedniej części głowotułowia do końca odwłoka. Raki objęte ochroną oraz wybrane gatunki obce mają dodatkowe ograniczenia, dlatego nie przenoszę zasad pomiaru ryb na skorupiaki.
Wymiar to dopiero jeden z warunków legalnego połowu
Ryba może mieć odpowiednią długość, a mimo to nie wolno jej zatrzymać. Dotyczy to przede wszystkim gatunków objętych okresem ochronnym, ale także ryb złowionych w obrębie ochronnym, poza dozwolonym miejscem albo z naruszeniem lokalnych limitów.
| Gatunek | Przykładowy okres ochronny w wodach śródlądowych |
|---|---|
| Brzana | 1 stycznia - 30 czerwca |
| Certa | Zależnie od odcinka Wisły, najczęściej 1 stycznia - 30 czerwca |
| Głowacica | 1 marca - 31 maja |
| Lipień | 1 marca - 31 maja |
| Miętus | 1 grudnia - koniec lutego, z wyjątkiem określonego odcinka Odry |
| Pstrąg potokowy | Najczęściej 1 września - 31 grudnia, a na wskazanych wodach do 31 stycznia |
| Sandacz | 1 marca - 31 maja |
| Sieja i sielawa | 15 października - 31 grudnia |
| Sum | 1 stycznia - 31 maja |
| Szczupak | 1 stycznia - 30 kwietnia |
| Świnka | 1 stycznia - 15 maja |
| Troć jeziorowa | 1 września - 31 stycznia |
| Węgorz | 1 grudnia - 31 marca |
Najwięcej pomyłek widzę przy szczupaku i sandaczu. Wędkarz sprawdza długość, ale zapomina, że okres ochronny działa niezależnie od rozmiaru. W przypadku łososia i troci dochodzą jeszcze szczególne zasady zależne od odcinka rzeki i dni tygodnia.
Przeczytaj również: Kto jest właścicielem polskich wód? Sprawdź zasady wędkowania
Dlaczego trzeba czytać zezwolenie
Podmiot uprawniony do rybactwa może ustalić dla swojej wody wymiar gospodarczy, limit dobowy, górny wymiar ochronny albo dodatkowy zakaz zabierania. W efekcie na dwóch łowiskach położonych niedaleko siebie ten sam szczupak może podlegać innym zasadom dotyczącym zabierania.
Przed rozpoczęciem połowu sprawdzam trzy rzeczy: do kogo należy woda, jakie zezwolenie obowiązuje oraz czy regulamin nie zawiera wyjątków dla konkretnego zbiornika lub rzeki. Sama znajomość ogólnopolskiej tabeli to dobry fundament, ale nie jest kompletnym zezwoleniem na połów.
Na Bałtyku obowiązują odrębne wartości
Rekreacyjne połowy na morskich obszarach Polski podlegają osobnym przepisom. Nie należy automatycznie przenosić tabeli śródlądowej na wybrzeże, bo część gatunków ma tam inne minima, a niektóre zasady dotyczą również organizmów morskich i opłat za połowy.
| Gatunek | Wymiar | Gatunek | Wymiar |
|---|---|---|---|
| Belona | 60 cm | Boleń | 40 cm |
| Certa | 30 cm | Gładzica | 25 cm |
| Jaź | 25 cm | Leszcz | 40 cm |
| Lin | 28 cm | Łosoś | 60 cm |
| Miętus | 40 cm | Nagład | 30 cm |
| Okoń | 20 cm | Płoć | 20 cm |
| Sandacz | 50 cm | Sieja | 40 cm |
| Skarp | 30 cm | Stornia | 23 cm |
| Sum | 70 cm | Śledź | 16 cm |
| Szczupak | 50 cm | Troć | 50 cm |
| Wzdręga | 20 cm | Zimnica | 25 cm |
Także tutaj pomiar prowadzi się od początku zamkniętego pyska do końca najdłuższego promienia płetwy ogonowej. Na wybrzeżu szczególnie pilnuję, aby nie pomylić rybołówstwa rekreacyjnego na morzu z wędkowaniem na wodach śródlądowych, ponieważ są to dwa różne zestawy regulacji.
Najczęstsze błędy przy ocenie długości ryby
- Mierzenie ryby od nasady płetwy ogonowej zamiast do jej najdalszego końca.
- Odczytywanie długości przy otwartym pysku.
- Rozciąganie ryby lub mocne prostowanie jej ciała.
- Traktowanie wymiaru z aplikacji lub pamięci jako ważniejszego niż aktualne zezwolenie.
- Sprawdzanie wyłącznie minimum bez kontroli okresu ochronnego i limitu.
- Wypuszczanie gatunku obcego, którego przepisy nie pozwalają ponownie wprowadzić do wody.
Gdy ryba jest niewymiarowa, obchodzę się z nią tak, jak z okazem przeznaczonym do szybkiego wypuszczenia. Używam podbieraka, zwilżam dłonie, ograniczam czas poza wodą i wyjmuję haczyk odpowiednim narzędziem. Dobre obchodzenie się z rybą ma znaczenie równie praktyczne jak sam odczyt z miarki.
W przypadku gatunków nierodzimych, takich jak sumik karłowaty, czebaczek amurski czy wybrane babki, obowiązują szczególne zasady. Złowionych osobników nie wolno wpuszczać ponownie do łowiska, dlatego przed wypuszczeniem trzeba upewnić się, z jakim gatunkiem mamy do czynienia.
Dobra miarka oszczędza problemów nad wodą
Najprostszy sposób na uniknięcie błędu to wozić ze sobą sztywny przymiar lub matę z wyraźną podziałką, a w telefonie mieć zapisane zezwolenie na dane łowisko. Przed zabraniem ryby sprawdzam kolejno gatunek, długość, okres ochronny, limit i lokalne wyjątki.
Jeżeli choć jeden z tych punktów budzi wątpliwość, rybę wypuszczam. Kilka sekund ostrożności jest warte znacznie więcej niż ryzyko mandatu, utraty sprzętu albo szkody dla łowiska.